Şirket isim tescili denince iki ayrı süreç söz konusudur: Ticaret unvanı tescili (Ticaret Sicili’ne kayıt) ve marka tescili (TÜRKPATENT’e kayıt). Tam koruma için her ikisi de gerekmektedir.
- Ticaret unvanı: Ticaret Sicili’ne kaydedilir; şirketi resmi olarak tanımlar, ancak marka koruması sağlamaz
- Marka tescili: Marka tescil başvurusu TÜRKPATENT’e yapılır; tüm Türkiye’de ve cezai yaptırımlarla güçlü koruma
- 2026 Resmi Harç (tek sınıf): 2.820 TL + 7.010 TL = 9.830 TL
- Kritik: Ticaret siciline kayıt, başkasının aynı ismi marka olarak tescil etmesini engellemez
- Şirket kurulmadan önce: Gerçek kişi olarak TÜRKPATENT’e başvuru yapılabilir; sonra şirkete devredilebilir
📋 İçindekiler
- 1. Üç Kavramı Doğru Anlamak: Ticaret Unvanı, İşletme Adı ve Marka
- 2. Ticaret Unvanı Tescili ile Marka Tescili Farkı
- 3. Neden Her İkisi de Gereklidir?
- 4. Marka Tescilsiz Şirket Kurmanın Riskleri
- 5. Şirket İsmi İçin Marka Tescili Başvurusu — Adım Adım
- 6. Ne Zaman Başvurmak Gerekir?
- 7. Şirket İsmi İçin Hangi Sınıf?
- 8. 2026 Güncel Ücretler
- 9. Şirket Kurulmadan Önce İsim Tescili
- 10. Gerçek Hayat Senaryoları
- 11. Sıkça Sorulan Sorular
Üç Kavramı Doğru Anlamak: Ticaret Unvanı, İşletme Adı ve Marka
Şirket isim tescilini doğru anlamak için birbiriyle sıkça karıştırılan üç kavramı net biçimde ayırt etmek gerekir:
🏢 Ticaret Unvanı
Şirketi hukuki olarak tanımlayan ve şirket türünü (Ltd., A.Ş.) gösteren resmi isimdir.
- Tescil yeri: Ticaret Sicili Müdürlüğü (MERSIS)
- Dayandığı kanun: TTK
- Koruma kapsamı: Genellikle ilde sınırlı
- Zorunlu mu? Şirket kuruluşunda zorunlu
🏪 İşletme Adı
İşletmeyi tanıtmak ve benzerlerinden ayırt etmek için tercih edilen (zorunlu olmayan) isimdir.
- Tescil yeri: Ticaret Sicili Müdürlüğü
- Seçildiyse sicile kaydı gerekir
- Koruma kapsamı: Ticaret sicili sınırları
- Ticaret unvanından farklı olabilir
✅ Marka Tescili (Güçlü Koruma)
Ürün ve hizmetleri rakiplerden ayırt eden işaretin TÜRKPATENT’e tescil edilmesidir.
- Tescil yeri: TÜRKPATENT (EPATS)
- Dayandığı kanun: SMK (6769 sayılı)
- Koruma kapsamı: Türkiye geneli
- Cezai yaptırım: SMK m.30 (1–3 yıl hapis)
💡 Kritik bilgi: Bir şirketin ticaret unvanı, işletme adı ve markası birbirinden tamamen farklı olabilir. Örneğin “XYZ Tekstil Ltd. Şti.” şirketinin unvanı, “ZYX Giyim” işletme adı ve “NOVA” markası olabilir — üçü de ayrı tescil süreçlerine tabidir.
Ticaret Unvanı Tescili ile Marka Tescili Farkı
🏢 Ticaret Unvanı Tescili (Ticaret Sicili)
- Şirketi hukuki olarak var eder
- Dayandığı kanun: TTK
- Tescil yeri: İl Ticaret Sicili Müdürlüğü
- Koruma: Genellikle o ile özgü (il bazlı)
- Cezai yaptırım: Yok veya çok sınırlı
- Başkasının markasını engelleme: ❌ Engellemez
- E-ticaret platform şikâyeti: ❌ Yapılamaz
- Uluslararası koruma: ❌ Yok
✅ Marka Tescili (TÜRKPATENT)
- Ticari kimliği güvence altına alır
- Dayandığı kanun: SMK (6769 sayılı)
- Tescil yeri: TÜRKPATENT (EPATS)
- Koruma: Tüm Türkiye genelinde
- Cezai yaptırım: SMK m.30 (1–3 yıl hapis)
- Aynı ismin marka olarak kullanımını: ✅ Engeller
- E-ticaret platform şikâyeti: ✅ Yapılabilir
- Uluslararası koruma: ✅ Madrid Protokolü ile
| Kriter | Ticaret Unvanı (Sicil) | Marka Tescili (TÜRKPATENT) |
|---|---|---|
| Tescil mercii | Ticaret Sicili Müdürlüğü | TÜRKPATENT (EPATS sistemi) |
| Yasal dayanak | TTK (Türk Ticaret Kanunu) | SMK (6769 sayılı Kanun) |
| Koruma coğrafyası | Genellikle il düzeyinde | Tüm Türkiye |
| Koruma süresi | Şirket faaliyet süresince | 10 yıl + yenilenebilir |
| Aynı ismi durdurmak | TTK kapsamında sınırlı | Güçlü hukuki ve cezai yaptırım |
| Platform şikâyeti | ❌ Geçersiz | ✅ Geçerli belge |
| Lisans/franchise | Uygun değil | ✅ Lisans verilebilir |
| Uluslararası genişletme | ❌ Mümkün değil | ✅ Madrid Protokolü |
Neden Her İkisi de Gereklidir?
Ticaret unvanı tescili ve marka tescili birbirini tamamlayan, hiçbirinin diğerinin yerini tutamayacağı iki ayrı koruma mekanizmasıdır.
- Ticaret unvanı olmadan şirket var olamaz: Şirket kuruluşu için Ticaret Sicili’ne kayıt zorunludur. Ancak bu kayıt marka koruması sağlamaz.
- Marka tescilsiz ticaret unvanı korumasız kalır: Ticaret siciline kaydettirdiğiniz ismi, bir rakip TÜRKPATENT’e marka olarak tescil ettirebilir ve sizi o ismi kullanmaktan men edebilir.
- TTK koruması SMK koruması kadar güçlü değildir: 6769 sayılı SMK kapsamındaki marka koruması; cezai yaptırımlar, tazminat hakları ve e-ticaret platform korumaları açısından çok daha güçlüdür.
🚨 Yaygın ve tehlikeli yanılgı: “Şirketim ticaret siciline kayıtlı, isim korunuyor” düşüncesi yanlıştır. Ticaret sicili kaydı; bir rakibin aynı ya da benzer ismi TÜRKPATENT’e marka olarak tescil etmesini engellemez. Bu gerçekleşirse hem isminizi değiştirmek zorunda kalabilirsiniz hem de tazminat ödemek durumuna düşebilirsiniz.
Marka Tescilsiz Şirket Kurmanın Riskleri
- Kötü niyetli rakip tescili: Rakibiniz sizin ticaret unvanınızla aynı veya benzer bir markayı TÜRKPATENT’e tescil ettirerek sizi ihtar ettirebilir ve dava açabilir
- İsim değiştirme zorunluluğu: Kullandığınız isim başkası tarafından marka olarak tescil edilmişse mahkeme kararıyla isim değişikliğine zorlanabilirsiniz; bu hem maddi hem kurumsal açıdan büyük kayıptır
- E-ticaret platformlarında mağduriyet: Trendyol, Amazon, Hepsiburada’da tescil belgesi olmadan ihlal şikâyeti yapılamaz; rakibinizin şikâyetine karşı savunma yapmanız güçleşir
- Yatırımcı süreçlerinde dezavantaj: Markası tescilsiz işletmelerin kurumsal değerlemesi zayıf kalır; lisans ve franchise geliri elde edilemez
- Sosyal medya ve alan adı sorunları: Instagram, TikTok veya YouTube’da isim ihlalleri için tescil belgesi olmadan başarılı şikâyet yapılamaz
Şirket İsmi İçin Marka Tescili Başvurusu — 2026 Adım Adım
İsim Araştırması — Önce Kontrol Edin
Şirket kuruluşundan önce veya sonra, seçtiğiniz ismin TÜRKPATENT’te benzer tescilli markalarla çakışıp çakışmadığını araştırın.
🔎 Marka Sorgulama aracımızla ücretsiz ön kontrol yapabilirsiniz. Yalnızca birebir aynı değil; fonetik ve görsel benzerlik de araştırılmalıdır.
Marka Türü ve Sınıf Belirleme
Şirket isminizi marka olarak tescil ettirirken doğru sınıfları seçmek kritik önem taşır. İşletmenizin tüm faaliyet alanlarını kapsayan sınıflar seçilmelidir.
- Kelime markası: Yalnızca şirket adı
- Logo + isim (karma marka): Hem isim hem görsel koruma
- Her iki türü de tescil ettirmek daha kapsamlı koruma sağlar
EPATS Üzerinden Başvuru
TÜRKPATENT’in EPATS sistemine e-Devlet şifresi, e-imza veya mobil imza ile giriş yapılarak marka tescil başvurusu tamamlanır.
- Şirket adına tescil için vergi numarası ve ticaret sicil bilgileri girilir
- Şirket kurulmadan önce başvuru gerçek kişi adına da yapılabilir
- Başvuru anından itibaren öncelik hakkı başlar
Harç Ödemesi ve Süreç Takibi
Başvuru harcı TÜRKPATENT hesabına yatırılır; dekont EPATS’a yüklenir. TÜRKPATENT inceleme, ilan ve tescil aşamalarını yürütür. Süreç ortalama 6–12 ay sürer.
| İşlem | 2026 Resmi Harç |
|---|---|
| Tek Sınıf Başvuru Harcı | 2.820 TL |
| Tescil Belgesi Harcı (onay sonrası) | 7.010 TL |
| Tek Sınıf Toplam | 9.830 TL |
Şirket isminizi hem ticaret sicilinde hem TÜRKPATENT’te doğru biçimde tescil ettirmek için Av. Atakan AYLAR ekibiyle iletişime geçin.
Ne Zaman Başvurmak Gerekir?
Marka tescilinde zaman kritik bir faktördür. Türkiye’de marka hakkı önce gelen alır ilkesine dayanır:
- Şirket kurulmadan önce: Gerçek kişi olarak başvuru yapılabilir; sonra şirkete devredilebilir. Bu en güvenli yaklaşımdır.
- Şirket kurulurken: Ticaret sicili kaydıyla eş zamanlı TÜRKPATENT başvurusu yapılmalıdır.
- Şirket kurulduktan sonra: Mümkün olan en kısa sürede; gecikme kötü niyetli tescil riskini artırır.
- Rakibin başvurusunu gördüğünüzde: Bülten itiraz penceresi olan 2 ay içinde derhal itiraz yapılmalıdır.
Şirket İsmi İçin Hangi Sınıf?
Marka tescilinde sınıf seçimi, koruma kapsamını belirler. Şirket isminizin tüm faaliyet alanlarında korunması için doğru sınıf(lar) seçilmelidir.
| Şirket Türü | Önerilen Sınıflar |
|---|---|
| Yazılım / Teknoloji Şirketi | 9 (yazılım, uygulama), 42 (yazılım geliştirme, SaaS) |
| E-ticaret / Pazar Yeri | 35 (online perakende), ürünün ait olduğu sınıf |
| Danışmanlık Şirketi | 35 (yönetim danışmanlığı), 36 (mali danışmanlık) |
| Üretim / İmalat Şirketi | Üretilen ürünün sınıfı + 35 (satış/pazarlama) |
| Gıda / Restoran Zinciri | 43 (yiyecek-içecek hizmetleri), 30 veya 29 (ürün) |
| İnşaat / Gayrimenkul | 37 (inşaat), 36 (gayrimenkul hizmetleri) |
| Eğitim Kurumu | 41 (eğitim ve öğretim hizmetleri) |
| Sağlık / Klinik | 44 (tıbbi hizmetler), 10 (tıbbi cihazlar) |
⚠️ Eksik sınıf seçimi, rakibinizin o sınıfta aynı markayı tescil etmesine zemin hazırlar. Fazla sınıf ise gereksiz maliyet yaratır. Doğru denge için uzman marka vekiliyle çalışmanızı öneririz.
2026 Güncel Ücretler
| İşlem | 2025 | 2026 |
|---|---|---|
| Tek Sınıf Başvuru Harcı | 2.350 TL | 2.820 TL |
| Tescil Belgesi Harcı | 5.790 TL | 7.010 TL |
| Tek Sınıf Toplam | 8.140 TL | 9.830 TL |
| İki Sınıf Toplam | — | 12.650 TL |
| Üç Sınıf Toplam | — | 15.800 TL |
| Marka Devir Kaydı | — | 5.960 TL |
| Yenileme (2 sınıfa kadar) | 7.210 TL | 8.730 TL |
Kaynak: TÜRKPATENT 2026 Resmi Marka İşlem Ücretleri
Şirket Kurulmadan Önce İsim Tescili
Şirket kuruluşunu beklemeden markanızı tescil ettirmek hem stratejik hem hukuki açıdan avantajlıdır:
- Gerçek kişi olarak başvuru: SMK m.4 uyarınca herhangi bir şirket kurmadan, TC kimlik numarasıyla marka başvurusu yapılabilir
- Öncelik hakkı erken başlar: Başvuru tarihi, öncelik hakkınızın başlangıcıdır
- Şirkete devir kolaydır: Şirket kurulduktan sonra 5.960 TL devir kaydı harcıyla marka şirkete aktarılır
- İsim kaptırma riski sıfıra iner: Rakipler veya kötü niyetli kişiler isminizi tescil edemez
✅ Önerilen strateji: Şirket adını belirleyin → Marka araştırması yapın → TÜRKPATENT’e başvurun → Ticaret Sicili’ne şirket kurun → Şirket kurulduktan sonra markayı şirkete devre edin.
Gerçek Hayat Senaryoları
Ahmet, “NovaTech” ismiyle yazılım şirketi kurdu ve ticaret siciline kaydettirdi. 2 yıl sonra bir rakip “NOVATECH” markasını TÜRKPATENT’e tescil ettirdi. Ahmet’e ihtarname geldi ve dava açıldı. Hem isim değiştirmek hem tazminat ödemek zorunda kaldı. Ticaret sicili kaydı onu korumamıştı.
Zeynep, şirket kurmadan önce seçtiği “GreenBox” ismini TÜRKPATENT’e marka olarak tescil etti. 8 ay sonra şirketini kurdu ve 5.960 TL devir harcıyla markayı şirket adına aktardı. Kimse bu ismi kullanamadı; Zeynep e-ticaret platformlarında da korunaklıydı.
Kadir, “FreshCafe” unvanıyla Ankara’da kafe açtı. İstanbul’da aynı isimde tescilli bir marka sahibi Kadir’e ihtarname gönderdi. Ticaret sicili kaydı yalnızca Ankara’da sınırlı koruma sağlıyordu; TÜRKPATENT tescili tüm Türkiye’de geçerliydi ve Kadir davayı kaybetti.