Yurtdışı marka tescili, markanızın Türkiye dışındaki ülkelerde hukuki koruma altına alınması sürecidir. Marka koruması ülkesellik ilkesine dayandığından Türkiye’deki tescil yalnızca Türkiye sınırlarında geçerlidir.
- 3 temel yol: Madrid Sistemi (130+ ülke) | EUIPO (AB’nin 27 ülkesi) | Ulusal Başvuru
- Madrid için ön koşul: Türkiye’de aktif marka tescili veya beklemedeki başvuru numarası
- 2026 TÜRKPATENT WIPO bildirim ücreti: 3.850 TL (WIPO temel ücreti ayrıca)
- Devlet desteği: Ticaret Bakanlığı tescil giderlerinin %50’sine kadar destek sağlar
- Rüçhan süresi: Türkiye başvurusundan itibaren 6 ay içinde yurtdışı başvurusu yapılabilir
📋 İçindekiler
- 1. Yurtdışı Marka Tescili Neden Önemlidir?
- 2. Yurtdışı Marka Tescil Yöntemleri
- 3. Madrid Sistemi (WIPO) — Detaylı Rehber
- 4. EUIPO — AB Marka Tescili
- 5. Ulusal Başvuru
- 6. Diğer Bölgesel Sistemler
- 7. Hangi Yöntemi Seçmeliyim?
- 8. Yurtdışı Marka Tescili Adım Adım
- 9. Gerekli Belgeler
- 10. 2026 Güncel Ücretler
- 11. Devlet Destekleri
- 12. Dikkat Edilmesi Gerekenler
- 13. Sıkça Sorulan Sorular
Yurtdışı Marka Tescili Neden Önemlidir?
Marka hakkı, ülkesellik ilkesine dayanmaktadır. Bu ilke; bir ülkede tescil ettirilen markanın yalnızca o ülkenin sınırları içinde korunduğu anlamına gelir. Türkiye’de aldığınız tescil belgesi ihracat yaptığınız ülkede sizi korumaz.
Yurtdışı marka tescilinin kritik önemi şu senaryolarda açıkça görülür:
- Kötü niyetli tescil: Türkiye’de tanınan markanızı bir rakip ihracat yaptığınız ülkede kendi adına tescil ettirebilir ve sizden tazminat talep edebilir
- Gümrük engeli: Tescil belgesi olmayan marka, ürünlerin gümrükte taklit ürün sayılmasına yol açabilir
- E-ticaret korumasızlığı: Amazon, eBay, Etsy gibi global platformlarda ihlal şikâyeti için o ülkede tescil şarttır
- Franchise ve lisans engeli: Yurt dışında lisans veya franchise vermek için tescil zorunludur
- Marka değeri kaybı: Uluslararası yatırımcı ve alıcılar tescilsiz markaları değersiz sayar
⚠️ Kötü niyetli tescil gerçektir: Türk ihracatçılarının markalarının rakip ülkelerde kötü niyetle tescil ettirildiğine dair onlarca vakıf örneği mevcuttur. Bu risk özellikle Orta Doğu, Orta Asya ve Afrika pazarlarında yüksektir. İhracat öncesinde yurtdışı tescil yaptırmak bu riske karşı en etkili önlemdir.
Yurtdışı Marka Tescil Yöntemleri
🌍 Madrid Sistemi (WIPO)
Tek başvuru, tek dil, tek ücret ödemesiyle 130+ ülkede koruma. En yaygın ve ekonomik uluslararası yol.
- 130+ üye ülke
- Tek merkezden yönetim
- Rüçhan hakkı: 6 ay
- Merkezi yönetim kolaylığı
🇪🇺 EUIPO (AB Sistemi)
Tek başvuruyla AB’nin tüm 27 üye ülkesinde koruma. Avrupa pazarına odaklananlar için en verimli seçenek.
- 27 AB ülkesi
- Tek tescil belgesi
- Hızlı ve köklü sistem
- Madrid ile kombinlenebilir
🏳️ Ulusal Başvuru
Her ülkenin kendi ofisine ayrı başvuru. Madrid’e üye olmayan ülkeler veya tek hedef ülke için tercih edilir.
- Her ülke için ayrı vekil
- Yerel dil gereksinimi
- Daha yüksek toplam maliyet
- Özelleştirilmiş strateji
Madrid Sistemi (WIPO) — Detaylı Rehber
WIPO (Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü) tarafından yönetilen Madrid Sistemi, yurtdışı marka tescilinde en yaygın kullanılan ve ekonomik açıdan en avantajlı yoldur.
Madrid Sisteminin Temel Özellikleri
- Tek başvuru: Tek bir form ve tek bir dilde (İngilizce, Fransızca veya İspanyolca) 130’dan fazla ülkede koruma talep edilir
- Türkiye üzerinden: Başvuru TÜRKPATENT aracılığıyla WIPO’ya iletilir
- Ön koşul: Türkiye’de aktif marka tescili veya beklemedeki başvuru numarası zorunludur
- Bağımlılık süresi: Tescil tarihinden itibaren 5 yıl boyunca Türkiye’deki temel marka geçerli kalmalıdır; aksi halde uluslararası tescil de geçersiz olur
- Ülke seçimi esnekliği: Başvuruda belirtilen ülkelere münferit harç ödenerek koruma talep edilir; ülke eklenip çıkarılabilir
💡 Madrid Sistemi ile yurtdışı marka tescilinizi aldıktan sonra yeni üye ülkeler eklemek için yeni bir uluslararası başvuru yapmanıza gerek yoktur. Mevcut uluslararası tescile ülke ekleyebilirsiniz.
Rüçhan Hakkı (Öncelik Hakkı)
Paris Sözleşmesi çerçevesinde Türkiye’de marka başvurusu yapıldıktan sonra 6 ay içinde yurtdışı başvurusu yapılırsa, Türkiye’deki başvuru tarihi yurt dışında da öncelik tarihi olarak kabul edilir. Bu 6 aylık pencere stratejik açıdan kritiktir.
EUIPO — AB Marka Tescili
EUIPO (Avrupa Birliği Fikri Mülkiyet Ofisi), tek bir başvuruyla Avrupa Birliği’nin tüm üyelerinde geçerli olan AB Markası (EUTM) sistemini yönetir.
| Özellik | EUIPO (AB Markası) | Madrid — Avrupa Ülkeleri |
|---|---|---|
| Kapsam | 27 AB üyesi ülke | Seçilen Avrupa ülkeleri (daha geniş) |
| Türkiye’de tescil şartı | ❌ Gerekmez | ✅ Gerekir |
| Red riski | Tek red tüm AB’yi etkiler | Her ülke bağımsız değerlendirilir |
| Koruma süresi | 10 yıl (yenilenebilir) | 10 yıl (yenilenebilir) |
| İdeal kullanım | Tüm AB’de koruma hedefliyorsa | Belirli AB + AB dışı ülkeler kombinasyonu |
⚠️ AB Markası’nın önemli bir riski vardır: AB’deki herhangi bir ülkede ret durumunda başvuru tüm AB için geçersiz sayılabilir. Bu nedenle EUIPO başvurusu öncesinde kapsamlı araştırma önem taşır.
Ulusal Başvuru
Her ülkenin kendi ulusal marka ofisine ayrı ayrı başvuru yapılmasıdır. Şu durumlarda tercih edilir:
- Hedef ülke Madrid Protokolü’ne üye değilse
- Yalnızca bir veya iki ülkede koruma isteniyorsa
- Ülkeye özgü strateji ve yerel hukuk bilgisi gerektiren pazarlara giriliyorsa
- Bazı ülkelerde (örneğin Kanada, Brezilya) ulusal başvuru prosedürleri açısından avantaj söz konusuysa
💡 Pek çok ülkede yabancı başvurucuların o ülkede yetkili yerel vekil kullanması zorunludur. Türkiye’deki danışmanınız bu süreci uluslararası ağı üzerinden koordine edebilir.
Diğer Bölgesel Sistemler
Hangi Yöntemi Seçmeliyim?
| Hedef Pazar | Önerilen Yöntem | Açıklama |
|---|---|---|
| Tüm Avrupa Birliği | EUIPO | Tek tescille 27 ülke; en pratik seçenek |
| AB + Orta Doğu + Asya kombini | Madrid + EUIPO | Madrid ile AB dışı ülkeler, EUIPO ile AB |
| ABD (Amazon dahil) | USPTO (Ulusal) | Intent-to-use başvurusu veya Madrid üzerinden |
| Birleşik Krallık | UKIPO (Ulusal) | Brexit sonrası AB tescilinizden bağımsız |
| 130+ ülke geniş koruma | Madrid Sistemi | En ekonomik ve merkezi yönetim |
| Tek bir ülke | Ulusal Başvuru | Madrid’e üye olmayan ülke veya tek hedef |
| İhracat yapılan birkaç ülke | Seçici Madrid | Yalnızca hedef ülkeler için münferit harç |
Yurtdışı Marka Tescili Adım Adım — 2026
Türkiye’de Marka Tescilini Tamamlayın veya Başvurun
Madrid Sistemi üzerinden başvuru yapabilmek için TÜRKPATENT nezdinde aktif marka tescili veya beklemedeki başvuru numarası zorunludur. Türkiye’de henüz başvurmadıysanız önce EPATS üzerinden tescil başvurusu yapın.
💡 Tescil tamamlanmasını beklemeden beklemedeki başvuru numarasıyla da uluslararası başvuru yapılabilir. Bu sayede Türkiye’deki başvuru tarihini rüçhan tarihi olarak kullanabilirsiniz.
Ülke Araştırması ve Strateji Belirleme
İhracat yapılan veya yapılacak ülkeler belirlenir. Her ülkenin marka mevzuatı, sınıf gereksinimleri ve yerel riskler değerlendirilir.
- Hedef ülkelerde benzer marka araştırması yapılır
- Kötü niyetli tescil riski olan pazarlar önceliklendirilir
- Madrid, EUIPO ve ulusal başvuru kombinasyonu için strateji oluşturulur
TÜRKPATENT Üzerinden WIPO Bildirim Başvurusu (Madrid)
Madrid Sistemi için başvuru TÜRKPATENT’e yapılır; kurum belgeleri WIPO’ya iletir. Başvuruda koruma talep edilen ülkeler ve sınıflar belirtilir.
- 2026 yılı TÜRKPATENT WIPO bildirim ücreti: 3.850 TL
- WIPO temel ücreti: İsviçre Frangı (CHF) cinsinden belirlenir
- Ülke münferit harçları: Her ülke için ayrıca belirlenir
WIPO ve Ulusal Ofis İncelemeleri
WIPO şekli inceleme yapar. Ardından her ülkenin ulusal ofisi kendi mevzuatına göre başvuruyu değerlendirir. Olası red durumlarında yerel vekil aracılığıyla itiraz yapılabilir.
Tescil ve Devlet Desteği Başvurusu
Tescil tamamlandıktan sonra Ticaret Bakanlığı’na devlet desteği başvurusu yapılır. Harcamaların %50’sine kadar destek alınabilir.
✅ Devlet desteği başvurusu için yurtdışı tescil belgesi ve yapılan harcamaların faturaları gerekmektedir. Destekten yararlanabilmek için Türkiye’de marka tescilinin bulunması şarttır.
Yurtdışı marka tescili için ülke stratejisi belirleme ve başvuru yönetimi için Av. Atakan AYLAR ile iletişime geçin.
Gerekli Belgeler
| Belge | Madrid (WIPO) | EUIPO | Ulusal Başvuru |
|---|---|---|---|
| Türkiye tescil belgesi / başvuru no. | ✅ Zorunlu | ❌ Gerekmez | Çoğunlukla ❌ |
| Marka örneği (logo/metin) | ✅ Zorunlu | ✅ Zorunlu | ✅ Zorunlu |
| Sınıf ve mal/hizmet listesi | ✅ Zorunlu | ✅ Zorunlu | ✅ Zorunlu |
| Vekâletname | ✅ Varsa | ✅ Varsa | ✅ Zorunlu (çoğu ülkede) |
| Faaliyet belgesi / imza sirküleri | ⚠️ İstenilebilir | ❌ | ⚠️ Ülkeye göre |
| Rüçhan belgesi | ⚠️ Varsa | ⚠️ Varsa | ⚠️ Varsa |
2026 Güncel Ücretler
| Sistem / İşlem | 2026 Türkiye Resmi Ücreti | Ek Ücret |
|---|---|---|
| TÜRKPATENT WIPO Bildirimi | 3.850 TL | WIPO temel ücreti CHF cinsinden ayrıca |
| WIPO Temel Ücreti | 653 CHF (renkli logo) | Ülke münferit harçları ayrıca |
| EUIPO (AB Markası) | — | 850 EUR (1 sınıf) + her ek sınıf 50 EUR |
| USPTO (ABD) | — | 250–350 USD / sınıf |
| Türkiye Tek Sınıf Toplam Harç | 9.830 TL | Madrid için ön koşul |
Kaynak: TÜRKPATENT Uluslararası Marka Sayfası — WIPO ve EUIPO ücretleri kur değişimine bağlıdır; güncel ücretler için başvuru dönemindeki tarifeye bakılmalıdır.
⚠️ Madrid Sistemi’nde toplam maliyet; TÜRKPATENT bildirimi + WIPO temel ücreti + seçilen ülke sayısı × münferit harç formülüyle hesaplanır. 5–10 ülke için toplam maliyet önemli bir miktar tutabilir. Gerçekçi bütçe planlaması için danışmanlık alınması önerilir.
Devlet Destekleri — 2026
🏛️ Ticaret Bakanlığı — Marka Tescil Desteği
Yurtdışı marka tescil giderlerinin %50’sine kadar destek. Yıllık belirli limitlere tabidir. Türkiye’de marka tescili bulunması şarttır. TURQUALITY programındaki markalar ek destek alabilir.
📋 KOSGEB Desteği
KOBİ’lere yönelik yurtdışı marka tescil gider desteği. KOSGEB’e kayıtlı işletmeler yararlanabilir. Program kapsamı ve limitleri her yıl güncellenir.
🔬 TÜBİTAK Desteği
Ar-Ge faaliyetleriyle ilişkili fikri mülkiyet koruma giderlerinde destek. Patent ve tasarım tesciliyle birlikte uluslararası marka tescil giderleri kapsama girebilir.
🌍 TURQUALITY Programı
Global marka olmayı hedefleyen Türk markaları için kapsamlı destek programı. Yurtdışı marka tescil ve koruma giderleri yüksek oranda desteklenir.
✅ Devlet destekleri için başvuru öncesinde ilgili kurumların güncel program koşullarını kontrol edin. Destek başvuruları için tescil belgesi önceden alınmış olmalıdır — destek tescilden sonra geri ödeme şeklinde işler.
Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Rüçhan süresini kaçırmayın: Türkiye başvurusundan itibaren 6 aylık pencereyi iyi değerlendirin; bu süre sonraki başvurularda öncelik hakkını kaybettirir
- 5 yıllık bağımlılık: Madrid Sistemi’ndeki uluslararası tescil, Türkiye’deki temel markaya 5 yıl boyunca bağlıdır; Türkiye’deki marka geçersiz olursa uluslararası tescil de etkilenebilir
- Yerel araştırma şart: Her ülkenin marka veri tabanında ön araştırma yapın; benzer marka bulunması o ülkedeki başvurunun reddedilmesine yol açar
- Sınıf dili farkları: Nice Sınıflandırması uluslararası geçerli olsa da bazı ülkeler mal/hizmet listesinde farklı yorumlar getirebilir
- Kullanım zorunluluğu: ABD başvurularında markanın ticari kullanımı zorunludur; kullanılmayan marka iptal riskiyle karşılaşır
- Bölgesel yenileme: Uluslararası tescil yenilemesi WIPO üzerinden yapılır; ancak bazı ülkeler yerel yenileme de talep edebilir
- UK ayrımı: Brexit sonrası AB tesciliniz Birleşik Krallık’ta artık geçerli değildir; ayrı UKIPO başvurusu gerekir