Zeytinyağı Marka Tescili 2026 — Kısa Cevap
Zeytinyağı marka tescili, bir üreticinin zeytinyağı ve zeytin ürünlerinde kullandığı adın ve etiket logosunun Türk Patent ve Marka Kurumu’na (TÜRKPATENT) marka olarak tescil ettirilerek başkalarınca kullanılmasının engellenmesidir. Zeytinyağı ve işlenmiş zeytin 29. sınıfta, satış faaliyeti 35. sınıfta korunur; koruma başvuru tarihinden itibaren 10 yıl sürer (SMK m. 23).
- 29. sınıf: Zeytinyağı, yenilebilir bitkisel yağlar, salamura ve işlenmiş zeytin, zeytin ezmesi
- Ek sınıflar: Satış ve ihracat için 35, taze zeytin ve fidan için 31, zeytinyağlı sabun ve kozmetik için 3
- Marka ile coğrafi işaret farkı: Marka tek işletmenindir; coğrafi işaret yöreyle özdeşleşmiş ürünü belirtir ve tek kişiye ait olmaz (SMK m. 34)
- Tescil edilmeyenler: “Zeytinyağı”, “Natürel Sızma”, “Erken Hasat” ve yalnız yer adından oluşan ifadeler (SMK m. 5/1-c); tescilli coğrafi işareti içeren işaretler (SMK m. 5/1-i)
- Yargıtay: Gıda ürünlerinde “köy” ibaresinin ayırt edicilik gücü son derece zayıf bulunmuştur (11. HD, 2024/4335 K.)
- 2026 resmî ücret: Tek sınıf 9.830 TL | 29 + 35 12.650 TL | Üç sınıf 15.800 TL
İçindekiler
- 1. Zeytinyağı Marka Tescili Nedir?
- 2. Zeytinyağı Hangi Sınıfta Tescil Edilir?
- 3. Zeytinyağı Markası ile Coğrafi İşaret Arasındaki Fark
- 4. Natürel Sızma, Köy ve Yöre Adı: Hangi Ad Tescil Edilir?
- 5. Zeytinyağı İhracatında Marka Koruması
- 6. Zeytinyağı Marka Tescili Nasıl Yapılır? Adım Adım 2026
- 7. Zeytinyağı Marka Tescili Ücreti 2026
- 8. Yargıtay Kararlarında Zeytinyağı Markaları
- 9. Sıkça Sorulan Sorular
- 10. Kaynaklar
Zeytinyağı Marka Tescili Nedir?
Zeytinyağı marka tescili, üreticinin veya dolum yapan işletmenin ürün adının TÜRKPATENT siciline kaydedilmesi ve bu ad üzerinde tescil edilen mal ve hizmetlerde münhasır kullanım hakkı kazanılmasıdır. Tescilli marka sahibi, aynı veya karıştırılacak derecede benzer işaretin şişe, teneke, etiket, internet sitesi ve pazaryerlerinde izinsiz kullanılmasını engelleyebilir (6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, SMK m. 7). Genel bilgi için marka tescili sayfamıza bakabilirsiniz.
Zeytinyağında tüketici ürünün kalitesini çoğu zaman etiketten ve üreticinin adından değerlendirir. Bu nedenle marka, fiyatı doğrudan etkileyen bir güven unsurudur. Tescilin önem kazandığı başlıca durumlar şunlardır:
- Benzer ad ve etiket: Bilinen bir zeytinyağı adına benzer adla ve benzer etiketle piyasaya sürülen ürünler tüketiciyi yanıltır; tescilli marka bu kullanımı durdurmanın dayanağıdır.
- Market ve zincir anlaşmaları: Ürünü zincir marketlere veya pazaryerlerine verirken tescil belgesi sıklıkla istenir.
- Ürün yelpazesinin genişlemesi: Zeytinyağı markası zeytin, sabun ve kozmetik ürünlere taşındığında her ürün grubu için ayrı sınıf gerekir.
- İhracat: Türkiye’deki tescil, yurt dışı başvuruların temelini oluşturur.
Gıda sektörünün genel marka stratejisi için gıda marka tescili rehberimize bakabilirsiniz; bu yazı zeytinyağına özgü konuları ele almaktadır.
Zeytinyağı Hangi Sınıfta Tescil Edilir?
Zeytinyağı, yenilebilir bitkisel yağlarla birlikte 29. sınıfta tescil edilir; ürünün satışı ve ihracatı 35. sınıfta korunur. Marka koruması yalnızca başvuruda seçilen mal ve hizmetleri kapsar. 29. sınıfın tüm kapsamı için 29. sınıf marka tescili, genel sınıf yapısı için marka sınıfları rehberimize bakabilirsiniz.
Temel sınıf
- Zeytinyağı ve diğer yenilebilir bitkisel yağlar
- Salamura, kurutulmuş ve işlenmiş zeytin
- Zeytin ezmesi
Satış ve ihracat
- Gıda ürünlerinin mağazada ve çevrim içi satışı
- Toptan satış hizmetleri
- Reklam ve tanıtım hizmetleri
İşlenmemiş ürünler
- Taze zeytin
- Zeytin fidanları
Ürün yelpazesi genişse
- Zeytinyağlı sabun ve kozmetik ürünleri (3)
- Soslar, salata sosları ve baharatlar (30)
| İşletme türü | Önerilen sınıflar |
|---|---|
| Kendi zeytinyağını şişeleyen üretici | 29 + 35 |
| Zeytinyağı ve sofralık zeytin üreticisi | 29 + 35 |
| Taze zeytin ve fidan satan bahçe | 31 (işlenmiş ürün varsa + 29) |
| Zeytinyağlı sabun ve kozmetik serisi | 3 (+ 35) |
| Zeytinyağı, zeytin ve kozmetik ürünlerini birlikte satan marka | 29 + 3 + 35 |
| Şarküteri veya yöresel ürün mağazası | 35 (kendi markalı ürünler için + 29) |
Zeytinyağı markasını sabun ve kozmetiğe taşıyan üreticiler, 3. sınıfta kozmetik markalarıyla ayrıca karşılaştırılır. Yargıtay’ın onadığı bir kararda, zeytinyağı damlası figürü taşıyan bir marka, kelime unsurunun tanınmış bir kozmetik markasına benzemesi nedeniyle 3. sınıfın tamamı yönünden hükümsüz kılınmıştır (2025/1661 K.). Kozmetik tarafındaki ayrıntılar için kozmetik marka tescili yazımıza bakabilirsiniz.
Zeytinyağı Markası ile Coğrafi İşaret Arasındaki Fark
Marka, ürünün hangi işletmeden geldiğini gösterir ve yalnızca sahibine aittir; coğrafi işaret ise ürünün belirli bir yöreyle özdeşleşmiş niteliğini gösterir ve tek bir işletmeye ait olmaz. SMK m. 34’e göre coğrafi işaret, “belirgin bir niteliği, ünü veya diğer özellikleri bakımından kökenin bulunduğu yöre, alan, bölge veya ülke ile özdeşleşmiş ürünü gösteren işarettir”.
| Kriter | Marka | Menşe adı | Mahreç işareti |
|---|---|---|---|
| Neyi gösterir? | Ürünün hangi işletmeden geldiğini | Tüm veya esas özelliklerini yöreye özgü doğal ve beşerî unsurlardan alan ürünü | Niteliği, ünü veya diğer özellikleri bakımından yöreyle özdeşleşen ürünü |
| Üretim yeri şartı | Yok | Üretim, işleme ve diğer işlemlerin tümü yörede | Üretim, işleme ve diğer işlemlerden en az biri yörede |
| Kime aittir? | Marka sahibine | Tek kişiye ait değildir | Tek kişiye ait değildir |
| Dayanak | SMK m. 4 vd. | SMK m. 34/1-(a) | SMK m. 34/1-(b) |
SMK m. 34/3 ayrıca, menşe adı veya mahreç işareti kapsamına girmeyen ve bir ürünü tarif etmek için en az otuz yıl süreyle geleneksel olarak kullanıldığı kanıtlanan adlar için geleneksel ürün adı kategorisini öngörür.
İkisi birbirini tamamlar: Coğrafi işaretli bir yörede üretim yapan işletme, ürününü coğrafi işaretin şartlarına uygun ürettiği ölçüde bu işareti kullanabilir; aynı zamanda kendi işletmesini rakiplerinden ayırmak için ayrı bir marka tescil ettirir. Coğrafi işaret yöreyi, marka ise üreticiyi öne çıkarır.
Tescilli coğrafi işaret marka olarak alınamaz: SMK m. 5/1-(i) uyarınca tescilli bir coğrafi işaretten oluşan veya tescilli coğrafi işaret içeren işaretler marka olarak tescil edilmez. Ayrıca SMK m. 5/1-(f), malın coğrafi kaynağı konusunda halkı yanıltacak işaretlerin tescilini engeller. Yöre adı içeren bir marka düşünülüyorsa, o yörenin zeytinyağının coğrafi işaret olarak tescilli olup olmadığı başvurudan önce kontrol edilmelidir.
Natürel Sızma, Köy ve Yöre Adı: Hangi Ad Tescil Edilir?
Zeytinyağı markasının tescil edilebilmesi için ürünü, kalitesini veya üretim yerini anlatmayan özgün bir esas unsur taşıması gerekir. SMK m. 5/1-(c), cins, çeşit, vasıf, kalite ve coğrafi kaynak belirten ifadeleri münhasıran ya da esas unsur olarak içeren işaretlerin tescil edilmeyeceğini düzenler.
| İfade türü | Örnek | Değerlendirme |
|---|---|---|
| Ürün adı ve kategori | Zeytinyağı, Natürel Sızma, Riviera | Gıda mevzuatında tanımlanmış kategori adlarıdır; tek başına tescil edilemez |
| Üretim yöntemi ve zaman | Erken Hasat, Soğuk Sıkım, Taş Baskı | Ürünün niteliğini anlatır; tanımlayıcıdır |
| Doğallık çağrışımı | Köy, Köyüm, Doğal, Çiftlik | Yargıtay’ın onadığı kararda “köy” ibaresinin ayırt edicilik gücü son derece zayıf bulunmuştur |
| Yer adı | İl, ilçe, köy veya körfez adı | Coğrafi kaynak belirttiği ölçüde tescil edilemez; tescilli coğrafi işaretse SMK m. 5/1-(i) uygulanır |
| Yabancı dilde “yağ” veya “zeytin” | Olio, Oliva | Türk tüketicisinin anlamı bilip bilmemesine göre değerlendirilir; her zaman tanımlayıcı sayılmaz |
| Özgün ad veya aile adı | Üreticiye özgü kelime | Ayırt ediciliği en yüksek seçenektir |
Yabancı kelimeler konusunda dikkat çekici bir örnek, “SVS OLİO” kararıdır: Bölge Adliye Mahkemesi, “olio” kelimesinin İtalyancada yağ anlamına gelmesine rağmen ortalama Türk tüketicisi tarafından yağ olarak anlaşılmasının mümkün olmadığını kabul etmiş ve bu kelimeyi tanımlayıcı saymamıştır (2024/4112 K.). Bu yaklaşım iki yönlüdür: yabancı kelime koruma sağlayabilir, ancak aynı kelimeyi içeren önceki markalarla çakışma riski de doğar. Tanımlayıcılık ölçütleri için SMK 5/1-c ret gerekçesi, benzerlik ölçütleri için marka benzerliği ve iltibas yazılarımıza bakabilirsiniz.
Zeytinyağı İhracatında Marka Koruması
Türkiye’de alınan marka tescili yalnızca Türkiye’de koruma sağlar; ihracat yapılan her ülkede ayrıca koruma alınması gerekir. Bu koruma ülke ülke ulusal başvurularla, Avrupa Birliği markasıyla veya Madrid Protokolü kapsamında tek bir uluslararası başvuruyla sağlanabilir.
- Madrid sistemi: Türkiye’deki başvuru veya tescile dayanılarak TÜRKPATENT aracılığıyla WIPO’ya uluslararası başvuru yapılır; 2026 yılında TÜRKPATENT’in Madrid başvurusu iletme ücreti 3.850 TL’dir. Ayrıntılar ve ülke bazında ücret hesaplaması için uluslararası marka tescili sayfamıza bakabilirsiniz.
- Marka adının yabancı dilde anlamı: Hedef ülkede markanın olumsuz veya tanımlayıcı bir anlam taşıyıp taşımadığı başvurudan önce kontrol edilmelidir.
- Etiket kuralları: Hedef ülkenin gıda etiketleme ve zeytinyağı kategori kuralları marka hukukundan ayrı olarak ayrıca değerlendirilmelidir.
Yurt dışı başvuru yollarının karşılaştırması için yurtdışı marka tescili yazımız da yol gösterir.
Zeytinyağı Marka Tescili Nasıl Yapılır? Adım Adım 2026
Zeytinyağı marka tescili; benzerlik ve coğrafi işaret araştırması, 29 ve 35. sınıf listesinin belirlenmesi, TÜRKPATENT’e elektronik başvuru, bültende ilan ve tescil ücretinin ödenmesi aşamalarından oluşur.
Benzerlik ve coğrafi işaret araştırması
Adın esas unsuru 29 ve 35. sınıflarda ve benzer gıda ürünlerinde aranır; yöre adı kullanılacaksa coğrafi işaret sicili de kontrol edilir. İlk kontrolü marka sorgulama aracımızla yapabilirsiniz.
Sınıf, liste ve etiket kararı
29 ve 35. sınıf temel alınır; taze zeytin, kozmetik veya sos ürünleri varsa 31, 3 ve 30. sınıflar eklenir. Etiket logosuyla birlikte başvurulacaksa kelime ve şekil unsurları ayrıca değerlendirilir; ayrıntı için logo tescili sayfamıza bakabilirsiniz.
EPATS üzerinden başvuru
Başvuru gerçek kişi, şirket veya kooperatif adına TÜRKPATENT’in elektronik sistemi EPATS üzerinden yapılır. Başvuru tarihi, aynı veya benzer adı sonradan tescil ettirmek isteyenlere karşı esas alınır.
İnceleme, ilan ve tescil
Kurum incelemesini geçen başvuru Resmî Marka Bülteni’nde yayımlanır; yayımdan itibaren iki ay içinde itiraz edilebilir (SMK m. 18). İtiraz gelmez veya reddedilirse tescil ücreti ödenir. Marka 10 yıl korunur ve süresi bitmeden yenilenir (SMK m. 23).
Zeytinyağı markanızın tescil edilebilirliğinin, yöre adı ve coğrafi işaret yönünden değerlendirilmesi için Aylar Patent avukat kadrosuyla görüşebilirsiniz.
0541 723 85 52 — Avukat görüşmesi
Avukat ve marka vekili · TÜRKPATENT Sicil No: 2890
İtiraz, ret veya ihlal gibi uyuşmazlıklarda izlenecek yol için marka avukatı sayfamıza göz atabilirsiniz.
Zeytinyağı Marka Tescili Ücreti 2026
2026 yılında yalnızca 29. sınıfta yapılan zeytinyağı marka tescili için TÜRKPATENT’e ödenen resmî ücretlerin toplamı 9.830 TL, önerilen 29 ve 35. sınıf başvurusu için 12.650 TL, üç sınıf için 15.800 TL‘dir.
| İşlem | 2026 Resmî Ücret |
|---|---|
| Başvuru ücreti (tek sınıf) | 2.820 TL |
| İkinci sınıf | 2.820 TL |
| Üçüncü ve sonraki her sınıf | 3.150 TL |
| Tescil ücreti | 7.010 TL |
| Tek sınıf toplam (29) | 9.830 TL |
| İki sınıf toplam (29 + 35) | 12.650 TL |
| Üç sınıf toplam (örneğin 29 + 35 + 3) | 15.800 TL |
| Yenileme (iki sınıfa kadar, 10 yılda bir) | 8.730 TL |
| Madrid başvurusu iletme (TÜRKPATENT) | 3.850 TL |
Kaynak: TÜRKPATENT 2026 Marka İşlem Ücretleri. Tescil ücreti, başvuru tescil kararı aldığında ödenir. Coğrafi işaret başvurusu ayrı bir süreç ve ücrete tabidir. Vekillik hizmet bedeli resmî ücretlere dahil değildir.
Yargıtay Kararlarında Zeytinyağı Markaları
Zeytinyağı markalarına ilişkin kararlar, yabancı dildeki ürün adlarının, doğallık çağrışımlı kelimelerin ve ürün yelpazesinin kozmetiğe genişlemesinin nasıl değerlendirildiğini göstermektedir. Temyiz incelemesini Yargıtay 11. Hukuk Dairesi yapar. Yayımlanan karar metinlerinde bazı marka ve taraf adları anonimleştirilmiştir.
| Konu | Sonuç | Yargıtay 11. HD |
|---|---|---|
| “SVS OLİO” başvurusu ve “LİO” zeytinyağı markaları | Hükümsüz | K. 2024/4112 |
| “KÖYÜM Çobanhasan Akhisar Zeytincilik&Şarküteri” ve “KÖYÜM” | İltibas yok | K. 2024/4335 |
| Zeytinyağı damlası figürlü marka ve tanınmış kozmetik markası | 3. sınıfta hükümsüz | K. 2025/1661 |
1. Yabancı dildeki “yağ” kelimesi her zaman tanımlayıcı sayılmaz
29. sınıfta yapılan “SVS OLİO” başvurusuna “LİO” markalarının sahibi itiraz etmiş, itirazın reddi üzerine açılan davaya “OLİO” markasının sahibi de hükümsüzlük talebiyle katılmıştır. Bilirkişi, “olio” kelimesinin İtalyancada yağ anlamına geldiğini ve 29. sınıf mallar için tanımlayıcı olduğunu, bu nedenle başvurunun esas unsurunun “SVS” olduğunu belirtmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi bu tespiti yerinde görmemiş; “İtalyancanın ülkemizde konuşulan ve öğretilen dillerden olmaması ve azımsanmayacak miktarda ortalama tüketici tarafından yağ olarak anlaşılmasının mümkün olmaması” nedeniyle “LİO” ibaresinin başvuruda aynen yer aldığını ve diğer ibarelerin yeterli ayırt ediciliği sağlamadığını kabul etmiştir. SMK m. 6/1 uyarınca karıştırılma ihtimali bulunduğundan Kurum kararı iptal edilmiş ve başvuru konusu marka hükümsüz kılınmıştır; karar onanmıştır. Karar metni
2. Gıda ürünlerinde “köy” ibaresi zayıf bir unsurdur
1993’ten beri süt ürünlerinde “KÖYÜM” markalarını kullanan şirket, Akhisar’a bağlı Çobanhasan’dan gelen zeytin ve zeytinyağını satmak için yapılan başvuruya itiraz etmiştir. Mahkemeler, mal ve hizmetlerin aynı veya benzer olduğunu kabul etmiş; ancak “Akhisar zeytincilik&şarküteri” ibarelerinin küçük puntolu ve tanımlayıcı tali unsurlar olduğunu, başvurunun esas unsurunun bir bütün olarak “Köyüm Çobanhasan” olduğunu ve “gıda ürünlerinde doğallık ve saflık algısı bakımından “köy” ibaresinin ayırt edicilik gücünün son derece zayıf olduğu”nu belirterek karıştırılma ihtimali bulunmadığına karar vermiştir. Davanın reddi onanmıştır. Karar metni
3. Kozmetiğe genişleyen zeytinyağı markası 3. sınıfta ayrıca incelenir
Yeşil renkte iki kelime ile içinde zeytin ve zeytin yaprakları bulunan büyük bir damla figüründen oluşan marka, 3. sınıf ürünler ve bunların satışı için tescil edilmişti. Tanınmış bir kozmetik markasının sahibi; damla figürünün zeytinyağı içeren 3. sınıf ürünler bakımından ayırt edicilikten yoksun olduğunu ve kelime unsurunun kendi markasına benzediğini ileri sürmüştür. İlk derece mahkemesi davayı reddetmişse de Bölge Adliye Mahkemesi, vurgunun davacının tanınmış markasına benzeyen kelime üzerinde yoğunlaştığını, malların dağıtım kanallarının ve hedef kitlesinin aynı olduğunu ve markanın tanınmış markadan haksız yarar sağlayabileceğini belirterek SMK m. 6/1 ve tanınmış markaya ilişkin hükümler uyarınca markayı 3. sınıfın tamamı ve bu malların satışı hizmetleri yönünden hükümsüz kılmıştır. Karar onanmıştır. Karar metni
Kararlardan çıkan sonuçlar
- Başka bir markanın esas unsurunu içine almayın. “SVS” eklenmiş olsa da “OLİO” başvurusu, “LİO” markalarının esas unsurunu aynen içerdiği için hükümsüz kılınmıştır.
- Yabancı kelime Türk tüketicisine göre değerlendirilir. Anlamı yaygın bilinmeyen yabancı bir kelime tanımlayıcı sayılmayabilir; bu durum hem koruma hem çakışma açısından önemlidir.
- Doğallık çağrışımlı kelimeler ortak alandır. “Köy” gibi ifadeler, aynı kelimeyi kullanan başka bir gıda markasını engellemeye yetmemiştir; koruma yöre ve üreticiye özgü unsura dayanır.
- Her ürün grubu kendi sınıfında araştırılmalıdır. Zeytinyağında sorunsuz bir ad, sabun ve kozmetikte tanınmış bir markaya benzeyebilir.
Karar metinleri Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi’nden alınmıştır. Bu bölümdeki açıklamalar genel bilgilendirme amaçlıdır; her uyuşmazlık kendi delilleri ve mal-hizmet listesiyle ayrıca değerlendirilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Zeytinyağı marka tescili hangi sınıfta yapılır?
Zeytinyağı markası ile coğrafi işaret arasındaki fark nedir?
Menşe adı ile mahreç işareti arasındaki fark nedir?
Yöre adını zeytinyağı markamda kullanabilir miyim?
“Natürel Sızma”, “Erken Hasat” gibi ifadeler tescil edilebilir mi?
“Köy” veya “Köyüm” kelimesi zeytinyağı markasında koruma sağlar mı?
Yabancı dilde “yağ” anlamına gelen bir kelime zeytinyağı markası olabilir mi?
Zeytinyağı marka tescili 2026’da ne kadar tutar?
Zeytinyağı ihracatı için Türkiye’deki tescil yeterli mi?
Zeytinyağlı sabun ve kozmetik ürünleri için ayrı sınıf gerekir mi?
Kaynaklar
- 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (m. 4, 5, 6, 7, 18, 23, 34)
- TÜRKPATENT 2026 Marka İşlem Ücretleri
- Yargıtay 11. Hukuk Dairesi kararları: Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi (her kararın bağlantısı ilgili kartta yer almaktadır)
İlgili Rehberler
- Kuyumcu Marka Tescili: 14 ve 35. Sınıf, 2026 Ücretleri ve Yargıtay Kararları
- Optik ve Gözlükçü Marka Tescili: 10, 35 ve 44. Sınıf ve Yargıtay Kararları
- Kreş ve Anaokulu Marka Tescili: 41 ve 43. Sınıf Rehberi ve Yargıtay Kararları
- Kuaför ve Berber Marka Tescili: Sınıflar, 2026 Ücretleri ve Yargıtay Kararları
- 25. Sınıf Marka Tescili 2026 | Giyim, Ayakkabı ve Baş Giysileri
- 36. Sınıf Marka Tescili 2026 | Sigorta, Finans, Bankacılık ve Emlak