YİDK Kararına İtiraz ve İptal Davası: Süreler, Usul ve Yargıtay Kararları

Hazırlayan: Av. Atakan Aylar, Ankara Barosu (sicil no 40239) ve TÜRKPATENT marka vekili (sicil no 2890) · Son güncelleme: 31 Ekim 2026 · Yargıtay kararları Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi’ndeki tam metinlerinden incelenmiştir.

YİDK Kararına İtiraz Nedir?

YİDK kararına itiraz, TÜRKPATENT’in bir marka başvurusu hakkında verdiği karara karşı önce Kurum içinde YİDK’ye, ardından YİDK’nin nihai kararına karşı mahkemeye başvurulması sürecinin uygulamadaki adıdır. Marka tescil işlemlerini Kurum’un Markalar Dairesi Başkanlığı yürütür. Bu dairenin kararlarından zarar gören taraf, SMK m. 20 uyarınca Kurum nezdinde itiraz eder; itirazı Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Dairesi bünyesindeki kurullar (YİDK) inceler ve Kurum’un nihai kararını verir (SMK m. 21/4).

5000 sayılı Kanun’un 15/C maddesi bu kararların niteliğini açıkça belirler: “Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Dairesinin kararları Kurumun nihai kararlarıdır.” Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun aktardığı üzere YİDK Yönetmeliği’nin 8/1. maddesi de bu kararlara karşı Kurum nezdinde tekrar itiraz edilemeyeceğini düzenler. Dolayısıyla “YİDK kararına itiraz” ifadesi, YİDK’nin kararı verildikten sonra yalnızca iptal davası anlamına gelir.

Hangi Kararlara Karşı YİDK’ye İtiraz Edilir?

Markalar Dairesi’nin marka tescil süreci kapsamında verdiği ve bir tarafın aleyhine sonuç doğuran kararlarına karşı YİDK’ye itiraz edilir; SMK m. 20/1 itiraz hakkını “kararlardan zarar gören taraflara” tanır. Uygulamada en sık itiraz edilen kararlar şunlardır:

Ret nedeni tanımlayıcılık ise SMK 5/1-c ret kararı, benzerlik ise marka benzerliği ve iltibas yazılarımızdaki ölçütler itiraz dilekçesinin içeriğini belirler.

YİDK İtiraz Süresi: Bildirimden İtibaren 2 Ay

Markalar Dairesi kararına itiraz süresi, kararın bildirim tarihinden itibaren iki aydır (SMK m. 20/2). Bu sürede üç işlemin birlikte tamamlanması zorunludur:

1. Yazılı ve gerekçeli itirazİtiraz gerekçelerinin bu süre içinde sunulmaması hâlinde itiraz yapılmamış sayılır. Gerekçesiz bir dilekçe verip gerekçeyi sonra sunmak mümkün değildir.
2. İtiraz ücretinin ödenmesiÜcretin itiraz süresi içinde ödenmesi ve ödendiğine ilişkin bilginin aynı süre içinde Kurum’a sunulması zorunludur.
3. Bütün gerekçelerin ilk dilekçede yer almasıSMK m. 20/2’nin son cümlesine göre “İtiraz süresinden sonra itiraz gerekçeleri değiştirilemez ve yeni gerekçeler eklenemez.” Dayanılacak tüm markalar, ret nedenleri ve deliller bu dilekçede gösterilmelidir.

YİDK İtiraz Dilekçesi Nasıl Hazırlanır?

YİDK itiraz dilekçesi, Markalar Dairesi kararının gerekçesini mal ve hizmet bazında ele alan ve dayanılan bütün hukuki nedenleri ilk seferde sunan bir dilekçe olmalıdır; çünkü hem YİDK hem de sonraki dava bu dilekçenin çerçevesiyle sınırlıdır. Ret gerekçesine göre dilekçede şu hususlar işlenir:

• Benzerlik reddine karşı: Markaların görsel, işitsel ve kavramsal farkları, esas unsurun farklılığı, genel izlenim; mal ve hizmetlerin benzer olmadığı. Re’sen verilen SMK m. 5/1-(ç) retlerinde, benzerliğin ilk bakışta fark edilecek düzeyde olmadığı.
• Tanımlayıcılık reddine karşı: İbarenin ilgili mal ve hizmetler bakımından doğrudan bir özellik bildirmediği; varsa başvuru tarihinden önceki kullanımla kazanılmış ayırt edicilik (SMK m. 5/2) ve bunun belgeleri.
• Yayına itiraz kararlarına karşı: Başvuru sahibi, dayanak markanın kullanım ispatı talebi, seri marka ve önceki tescillerden doğan haklar gibi savunmaları; itiraz sahibi ise tanınmışlık (SMK m. 6/5), önceki kullanım (SMK m. 6/3) ve kötü niyet (SMK m. 6/9) gibi dayanaklarını dilekçede açıkça göstermelidir.
• Kısmi itiraz: Başvurunun yalnızca bazı mal ve hizmetlerden çıkarılması talep edilebilir; bu, YİDK’nin karar alanını da daraltır.

YİDK İtirazı Nasıl İnceler ve Karar Verir?

YİDK, şeklî eksiklik içermeyen itirazları inceler, taraflardan görüş ister ve inceleme sonunda Kurum’un nihai kararını verir (SMK m. 21). Kanunun öngördüğü inceleme adımları şunlardır:

• Şekil incelemesi: Süresinde ve ücreti ödenerek yapılmayan veya gerekçe içermeyen itiraz incelemeye alınmaz (SMK m. 20/2, 21/1).
• Karşı tarafın görüşü: Kurul, taraflardan itirazlara ilişkin görüşlerini süresi içinde bildirmelerini ister; gerekli görürse ek bilgi ve belge isteyebilir. Süresinde sunulmayan görüş ve belgeler yönünden itiraz mevcut dosya üzerinden değerlendirilir (SMK m. 21/2).
• Uzlaşma: Yayına itiraz üzerine verilen kararlara yapılan itirazlarda Kurul, gerekli görürse tarafları uzlaşmaya teşvik edebilir (SMK m. 21/3).
• Talep ve gerekçeyle bağlılık: Hukuk Genel Kurulu’nun aktardığı üzere YİDK Yönetmeliği’nin 6/2. maddesine göre YİDK itirazları incelerken taleple ve gerekçeyle bağlıdır; önemli ve ağır usul hataları ile kararı veren dairenin re’sen incelemesi gereken hususlar bunun dışındadır.

Bu bağlılık, başvuru sahibini de korur. Hukuk Genel Kurulu, yalnızca reddedilen alt sınıflar için itiraz eden başvuru sahibinin başvurusunu, Markalar Dairesi’nin yayımlanmasına karar verdiği sınıfları da kapsayacak şekilde tamamen reddeden YİDK kararını hukuka aykırı bulmuştur (HGK, 2023/517 K.). YİDK’ye itiraz etmek, itiraz edilmeyen kısımların kaybedilmesi riskini kendiliğinden doğurmaz.

YİDK Kararının İptali Davası

YİDK kararına karşı, kararın bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nde iptal davası açılabilir. Süre 5000 sayılı Kanun’un 15/C maddesinde, görevli ve yetkili mahkeme ise SMK m. 156/2’de düzenlenmiştir. SMK m. 156/2’ye göre “Kurumun bu Kanun hükümlerine göre aldığı bütün kararlara karşı açılacak davalarda” görevli ve yetkili mahkeme Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’dir.

Davalı tarafın belirlenmesinde dikkat gerekir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, başvuruya itirazı bulunmayan ve ayrı tüzel kişiliği olan bir şirkete husumet yöneltilemeyeceğini ve bu davalı yönünden davanın husumetten reddi gerektiğini kabul etmiştir (E. 2023/4279, K. 2024/7427). Mahkeme yargılaması ve istinaf süreci hakkında ayrıntı için Ankara Fikri ve Sınai Haklar Mahkemeleri yazımıza bakabilirsiniz.

Yayına İtiraz, Görüş Bildirme ve Karara İtiraz Farkı

Yayına itiraz bültende yayımlanan başvuruya karşı üçüncü kişilerce yapılır; görüş bildirme bu itiraza karşı başvuru sahibinin savunmasıdır; karara itiraz ise Markalar Dairesi’nin verdiği karara karşı aleyhine karar çıkan tarafın YİDK’ye başvurusudur.

Yayına itiraz sürecinin ayrıntıları için benzer marka itirazı yazımıza bakabilirsiniz.

Retten Davaya Süreç ve Süreler Tablosu

Bir marka uyuşmazlığı Kurum içinde iki, yargıda üç aşamadan geçebilir; her aşamanın süresi bir öncekinin kararının bildiriminden itibaren işler.

Süreli işlemler ve dava aşaması hakkında bilgi için marka avukatı sayfamızı inceleyebilirsiniz.

YİDK İtirazı ve Dava Masrafları 2026

Karara itiraz ücreti TÜRKPATENT’in yürürlükteki ücret tarifesine göre ödenir ve itiraz süresi içinde yatırılmalıdır; iptal davasında ise mahkeme harç ve giderleri ayrıca ödenir. Sürecin önceki ve sonraki adımlarına ilişkin 2026 resmî ücretleri şöyledir:

Kaynak: TÜRKPATENT 2026 Marka İşlem Ücretleri. Vekillik hizmet bedeli resmî ücretlere dahil değildir. Kısmi ret kararlarında, reddedilmeyen mal ve hizmetlerin tescilini itiraz sonucunu beklemeden sağlamak için başvurunun bölünmesi değerlendirilebilir. Ücretlerle ilgili ayrıntı için marka tescil ücreti rehberimize bakabilirsiniz.

Yargıtay Kararlarında YİDK İtirazı ve İptal Davası

YİDK kararlarının iptali davaları Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemelerinde görülür; istinaf incelemesini Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi, temyiz incelemesini Yargıtay 11. Hukuk Dairesi yapar. Aşağıdaki kararlardan ikisi Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun, YİDK’nin inceleme yetkisinin ve iptal davasının sınırlarını belirleyen kararlarıdır.

1. YİDK, itiraz dilekçesindeki talep ve gerekçelerle bağlıdır

2. İptal davasının sınırı itiraz sebepleridir; ancak dayanak markanın hükümsüzlüğü dikkate alınır

3. Re’sen verilen benzerlik retlerinde YİDK kararı iptal edilebilir

Kararlardan çıkan sonuçlar

• İtiraz dilekçesi davanın çerçevesidir. Hem YİDK hem mahkeme kural olarak itiraz dilekçesindeki talep ve gerekçelerle sınırlıdır; dayanılacak tüm hususlar iki aylık süre içinde ileri sürülmelidir.
• İtiraz, itiraz edilmeyen kısmı tehlikeye atmaz. YİDK, önüne gelmeyen sınıflar yönünden başvuruyu aleyhe değiştiremez (HGK, 2023/517).
• Dayanak markaya karşı paralel strateji sonuç değiştirebilir. Redde dayanak markanın hükümsüz kılınması, devam eden iptal davasında dikkate alınır (HGK, 2026/98).
• Re’sen benzerlik retleri dar yorumlanır. SMK m. 5/1-(ç) uyarınca ret için benzerliğin ilk bakışta açık ve güçlü olması gerekir; bu düzeye ulaşmayan retler mahkemede iptal edilebilmektedir (2026/1043).
• Doğru tarafa dava açın. Başvuruya itirazı bulunmayan bir şirkete husumet yöneltilemez (2024/7427).

Karar metinleri Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi’nden alınmıştır. Yargıtay’ın yayımladığı metinlerde bazı marka ve taraf adları anonimleştirilmiştir. Bu bölümdeki açıklamalar genel bilgilendirme amaçlıdır; her itiraz kendi ret gerekçesi ve delilleriyle ayrıca değerlendirilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Kaynaklar

• 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (m. 5, 6, 18, 20, 21, 25, 27, 156)
• 5000 sayılı Kanun (m. 15/C: Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Dairesi kararlarına karşı dava süresi)
• TÜRKPATENT 2026 Marka İşlem Ücretleri
• Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve 11. Hukuk Dairesi kararları: Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi (her kararın bağlantısı ilgili kartta yer almaktadır)

Marka Vekili ve Avukat Atakan AYLAR

Avukat Marka Vekili	Av. Atakan AYLAR Marka Vekilliği Sicil No: 2890 Avukatlık Sicil No: 40239 Ankara Barosu
Profil	Hakkımızda · LinkedIn
İletişim	0541 723 85 52
E-posta	bilgi@aylarpatent.com