Mobil uygulama patenti, uygulamanın kaynak koduna değil, uygulamanın teknik bir problemi çözen yöntemine verilir; SMK m. 82’ye göre bilgisayar programının kendisi buluş sayılmaz, ancak cihazın işleyişinde sıradan etkinin ötesinde teknik etki sağlayan yeni bir yöntem; yenilik, buluş basamağı ve sanayiye uygulanabilirlik şartlarıyla patentlenebilir.
Mobil uygulamaya patent alınır mı?
Mobil uygulamaya patent alınabilir, ancak patent uygulamanın kendisine ya da kaynak koduna değil, uygulamanın teknik bir problemi çözen yöntemine verilir. Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) m. 82/2-c bilgisayar programlarını buluş saymaz; buna karşılık cihazda daha ileri bir teknik etki doğuran yeni bir yöntem, yenilik, buluş basamağı ve sanayiye uygulanabilirlik şartlarını taşıyorsa patentle korunabilir.
Ayrımı TÜRKPATENT’in kendi örnekleri netleştirir: muhasebe programı veya açık artırma yöntemini gerçekleştiren program buluş sayılmazken, iki mobil cihaz arasında daha hızlı veri iletişimini sağlayan yöntemi gerçekleştiren program patentle korunabilecek örnekler arasında gösterilir (Patent Başvuru Kılavuzu 2026). Uygulamanızın hangi tarafta durduğu konusunda aşağıdaki üç soruluk test ön bir fikir verir.
İçindekiler
- Mobil uygulamaya patent alınır mı?
- Bölüm 1 — Patentlenebilirlik
- Yazılım patentlenebilir mi?
- Teknik etki nedir, nasıl gösterilir?
- Patentlenebilirlik şartları nelerdir?
- Uygulamayı yayımladım, hâlâ patent alabilir miyim?
- Bölüm 2 — Koruma yolları
- Mobil uygulama hangi haklarla korunur?
- Faydalı model mobil uygulama için uygun mu?
- Yazılım telif hakkıyla nasıl korunur?
- Uygulama adı ve logosu nasıl korunur?
- Uygulama ekranları tasarımla korunabilir mi?
- İncelemesiz patent hâlâ var mı?
- Bölüm 3 — Başvuru
- Yazılım patenti nasıl alınır?
- Tarifname ve istemler nasıl yazılmalı?
- Yazılım patenti ne kadar tutar?
- Yazılım patenti ne kadar sürer?
- Yurt dışında yazılım patenti nasıl alınır?
- Mobil uygulama ve yazılım patenti terimler sözlüğü
- Sıkça sorulan sorular
- Kaynaklar
1 Patentlenebilirlik
Yazılım patentlenebilir mi?
Yazılım, yalnızca bilgisayar programı olarak patentlenemez; SMK m. 82/2-c bilgisayar programlarını buluş niteliğinde saymaz. Ancak aynı fıkraya göre patentlenebilirliğin dışında kalan, programın kendisidir. Program teknik bir problemi çözen bir yöntemi gerçekleştiriyor ya da böyle bir programı içeren bir cihazın parçası oluyorsa, buluş şartlarını taşıdığı ölçüde patentle korunabilir.
“Patent başvurusu veya patentin aşağıda belirtilen konu veya faaliyetlerle ilgili olması hâlinde, sadece bu konu veya faaliyetlerin kendisi patentlenebilirliğin dışında kalır.”
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu m. 82/2
SMK m. 82/2’nin buluş niteliğinde saymadığı konular şunlardır: keşifler, bilimsel teoriler ve matematiksel yöntemler; zihni faaliyetlere, iş faaliyetlerine veya oyunlara ilişkin plan, kural ve yöntemler; bilgisayar programları; estetik nitelikli mahsuller ile edebiyat, sanat ve bilim eserleri; bilginin sunumu. Bir oyun uygulaması, bu kalemlerin birkaçına aynı anda değebilir.
TÜRKPATENT Patent Başvuru Kılavuzu 2026, ayrımı örneklerle yapar. Zihni faaliyetler, iş faaliyetleri veya oyunlara ilişkin plan, kural ve yöntemleri gerçekleştiren programlar teknik karakter taşımadığından buluş sayılmaz; Kılavuz bu gruba muhasebe programını ve açık artırma metodunu gerçekleştiren programı örnek verir. Buna karşılık teknik bir problemi çözen yöntemi gerçekleştiren program veya bu programı içeren cihaz patentle korunabilir.
Kılavuz’un bu ikinci gruba verdiği örnekler, mobil uygulama geliştiricileri için doğrudan yol gösterir:
- iki mobil cihaz arasında daha hızlı veri iletişimini sağlayan yöntemi gerçekleştiren program;
- işletim sisteminde kaynak dağılımını gerçekleştiren program;
- veri şifrelemesini sağlayan program.
Üç örneğin ortak noktası, programın bir iş kuralını değil, cihazın veya ağın teknik işleyişini iyileştirmesidir. Patentin genel olarak ne olduğu için patent nedir rehberine bakabilirsiniz.
Teknik etki nedir, nasıl gösterilir?
Teknik etki, programın bir bilgisayarda çalışmasının olağan sonuçlarını aşan ve cihazın, ağın ya da bir teknik sürecin işleyişinde ortaya çıkan somut iyileşmedir. TÜRKPATENT Patent İnceleme Kılavuzu’na göre program çalışırken işlemci ve bellekte oluşan fiziksel değişiklikler sıradan kabul edilir; patent için bunun ötesinde, daha ileri bir teknik etki beklenir.
Kılavuz’un 6.2 numaralı “Bilgisayar Uygulamalı Buluşlar” başlığı, bilgisayar uygulamalı buluşu bir veya birkaç özelliği yazılım vasıtasıyla bilgisayar, bilgisayar ağı veya programlanabilir başka bir cihazla gerçekleştirilen buluş olarak tanımlar. Bu tür bir buluşta teknik karakter üç durumdan biriyle sağlanır: buluşun teknolojinin bir alanına dahil olması, teknik bir problemi çözmesi veya istemlerinde en az bir teknik özellik bulunması. Kılavuz bu değerlendirmede Avrupa Patent Ofisi (EPO) yönergelerine atıf yapar.
Kılavuz’a göre münhasıran bilgisayar programı için yapılan başvurular SMK m. 82/2-c uyarınca işleme alınmaz. Öte yandan programın cihazla birlikte, bir veri taşıyıcısında ya da kendi başına istem konusu yapıldığı biçimlerin her biri, teknik karakter içermesi şartıyla korunabilir. Sonuçta belirleyici olan istemin biçimi değil, teknik karakterin varlığıdır.
Kılavuz, daha ileri teknik etkiye endüstriyel bir sürecin kontrolünü ve bilgisayarın kendi iç işleyişini de örnek verir. Tabloda Kılavuz örnekleri, aynı mantıkla kurulmuş iki örnekle birlikte gösterilmiştir.
| Uygulama özelliği | Değerlendirme | Neden |
|---|---|---|
| İki mobil cihaz arasında daha hızlı veri iletişimini sağlayan yöntem | Patentle korunabilecek örnek | Cihazlar arası iletişimde daha ileri teknik etki doğurur (Patent Başvuru Kılavuzu 2026; Patent İnceleme Kılavuzu) |
| Veri şifrelemesini sağlayan program | Patentle korunabilecek örnek | Verinin güvenliğine ilişkin teknik bir problemi çözer |
| İşletim sisteminde kaynak dağılımını gerçekleştiren program | Patentle korunabilecek örnek | Bilgisayarın kendi iç işleyişini etkiler |
| Pil tüketimini azaltan arka plan senkronizasyon yöntemi (örnek) | Değerlendirmeye aday | Etki, cihazın enerji kullanımında ortaya çıkar; yenilik ve buluş basamağı ayrıca incelenir |
| Muhasebe programı | Buluş sayılmaz | İş faaliyetine ilişkin yöntemi gerçekleştirir; teknik karakter taşımaz |
| Açık artırma yöntemini gerçekleştiren program | Buluş sayılmaz | Ticari bir kuralı uygular; teknik karakter taşımaz |
| İçeriklerin derlenip kullanıcıya düzenli biçimde sunulması (örnek) | Buluş sayılmaz | Bilginin derlenmesi, düzenlenmesi ve sunumunu gerçekleştiren yazılımlar korunmaz |
| Programın çalışırken işlemci ve bellekte oluşturduğu değişiklikler | Yetersiz | Sıradan etki sayılır; daha ileri teknik etki gerekir |
Teknik etkiyi göstermenin yolu, onu başvuru metninde ölçülebilir biçimde yazmaktır: önceki çözümde hangi teknik sorun vardı, yöntem bu sorunu hangi adımlarla gideriyor ve sonuç cihazda neyi değiştiriyor? Zihni, ticari ve oyun usullerini ya da teknik yönü olmayan matematiksel metotları gerçekleştiren yazılımlar ise Kılavuz’a göre korunmaz.
Patentlenebilirlik şartları nelerdir?
Patentlenebilirlik şartları, SMK m. 82/1’e göre buluşun yeni olması, buluş basamağı içermesi ve sanayiye uygulanabilir olmasıdır. Bu üç şart, yazılım içeren buluşlar için de aynıdır. Teknik karakter ise bunlardan önce gelen bir eşiktir: buluş niteliği taşımayan bir konu, diğer şartları karşılasa bile patentle korunmaz.
- Yenilik: Buluş, başvuru tarihinden önce kamuya sunulmuş bilgilerin, yani önceki tekniğin parçası olmamalıdır. Mağazada yayımlanan, tanıtım videosunda gösterilen veya açık kaynak olarak paylaşılan bir yöntem önceki tekniğe girebilir.
- Buluş basamağı: Çözüm, ilgili teknik alandaki bir uzman için önceki teknikten açıkça çıkarılabilecek bir sonuç olmamalıdır. Bilinen bir yöntemi yalnızca başka bir programlama diliyle yeniden yazmak, bu şartı karşılamaya yetmez.
- Sanayiye uygulanabilirlik: Buluşun sanayide üretilebilir veya kullanılabilir olması gerekir. Bir cihazda çalışan ve teknik bir sonuç doğuran yöntem bu şart bakımından değerlendirilir.
Şartlar birlikte aranır. Adım adım değerlendirme için bir ürünün patentlenebilir olduğu nasıl anlaşılır rehberine bakabilirsiniz.
Uygulamayı yayımladım, hâlâ patent alabilir miyim?
Uygulamayı yayımladıysanız patent başvurusu için süre tamamen kaçmış değildir. SMK m. 84/1’e göre başvuru tarihinden önceki on iki ay içinde buluşu yapanın kendisinin yaptığı açıklama, patent verilmesini etkilemez. Bu nedenle başvuru, uygulamanın mağazada ilk yayımlandığı tarihten itibaren en geç on iki ay içinde yapılmalıdır.
Rüçhan talep edilmişse on iki aylık süre rüçhan tarihinden geriye doğru hesaplanır. Hoşgörü yalnız buluşu yapanın açıklamasıyla sınırlı değildir; Kurumun hatalı açıklaması ve buluşu yapandan bilgi edinen üçüncü kişinin açıklaması da kapsamdadır (SMK m. 84/1). Ancak bu şartların gerçekleştiğini ileri süren kişi, bunları ispatla yükümlüdür (SMK m. 84/4).
Uygulamanın ilk yayım tarihi, sürüm notları ve tanıtım kayıtları bu nedenle tarihli olarak saklanmalıdır. Hoşgörü süresi faydalı model başvuruları için de geçerlidir (SMK m. 84/1).
- Bilgisayar programları buluş sayılmaz, ancak patentlenebilirliğin dışında kalan yalnız programın kendisidir (SMK m. 82/2-c).
- Teknik bir problemi çözen yöntemi gerçekleştiren program veya bu programı içeren cihaz patentle korunabilir (Patent Başvuru Kılavuzu 2026).
- İşlemci ve bellekteki olağan değişiklikler yetmez; daha ileri teknik etki aranır (Patent İnceleme Kılavuzu).
- Şartlar yenilik, buluş basamağı ve sanayiye uygulanabilirliktir (SMK m. 82/1).
- Yayımdan sonra on iki aylık hoşgörü süresi vardır; ispat yükü başvurandadır ve yurt dışında aynı kural varsayılmamalıdır (SMK m. 84).
2 Koruma yolları
Mobil uygulama hangi haklarla korunur?
Mobil uygulama tek bir hakla değil, her biri farklı bir unsuru koruyan birkaç hakla korunur. Teknik yöntem patentle, kaynak kod telif hakkıyla, uygulamanın adı ve simgesi markayla, grafik semboller ise tasarımla korunabilir. Faydalı model ise yöntem buluşlarına kapalı olduğundan, uygulamanın asıl yeniliği bir yöntemse uygun yol değildir.
- PatentTeknik problemi çözen yöntem ya da sistem. Yeni, buluş basamağı içeren ve sanayiye uygulanabilir olmalı; koruma 20 yıl. Başvuru gerekir.SMK m. 82, 101
- Faydalı modelUsul (yöntem) buluşlarını kapsamaz (SMK m. 142/3-ç). Uygulamanın asıl yeniliği bir yöntemse faydalı model uygun yol değildir; ürün buluşlarında koruma 10 yıldır.yönteme kapalı
- Telif hakkıKaynak kod, nesne kod ve hazırlık çalışmaları eser olarak korunur; tescil şartı yoktur. Kodun kopyalanmasına karşı korur, aynı işlevin bağımsız yazılmasına karşı değil.FSEK
- MarkaUygulamanın adı ve simgesi. Mobil uygulamalar 9. sınıfta, yazılım hizmetleri 42. sınıfta yer alır; koruma tescil yoluyla elde edilir.SMK m. 7
- TasarımÜrünün görünümü. Grafik semboller ürün tanımına girer; bilgisayar programları ise bu tanımın dışındadır (SMK m. 55/2). Koruma görünümle sınırlıdır, işleyişi kapsamaz.SMK m. 55
- Ticari sırSunucu tarafında çalışan, dışarıdan görülmeyen algoritmalar için gizlilik ve sözleşmeler. Başvuru yoktur; gizlilik kaybolursa koruma da biter.gizlilik
Bu katmanlar birbirinin yerine geçmez. Telif hakkı kodun kopyalanmasına karşı koruma sağlar, ancak programa temel oluşturan düşünce ve ilkeler eser sayılmadığından teknik çözümün kendisi üzerinde hak doğurmaz; bu hakkı doğuran yol patenttir. Dışarıdan görülmeyen, sunucu tarafında çalışan bir algoritma için gizlilik ve sözleşmelerle korunma da bir seçenektir; bu yol bir başvuruya bağlı değildir, fakat gizlilik ortadan kalktığında koruma da sona erer.
Faydalı model mobil uygulama için uygun mu?
Faydalı model, uygulamanın asıl yeniliği bir yöntemse uygun bir yol değildir. SMK m. 142/3-ç’ye göre usuller veya bu usuller sonucu elde edilen ürünlere ilişkin buluşlar faydalı modelle korunmaz. Veri aktarımı, şifreleme ya da kaynak yönetimi gibi yazılımla gerçekleştirilen çözümler bir yöntem olarak tanımlandığında bu istisnanın kapsamına girer.
Faydalı modelin cazip yanı, SMK m. 142/1’e göre yalnız yenilik ve sanayiye uygulanabilirlik şartlarının aranması, buluş basamağının aranmamasıdır. Ne var ki bu kolaylık usul istisnasını ortadan kaldırmaz. Faydalı model ayrıca kimyasal ve biyolojik madde ve usullere, eczacılık ve biyoteknoloji buluşlarına da kapalıdır (SMK m. 142/3).
Buluş bir cihaz ya da donanım ürünü olarak tanımlanabiliyorsa faydalı model ayrıca değerlendirilebilir. Faydalı modelde koruma süresi 10 yıl, patentte 20 yıldır ve iki süre de uzatılamaz (SMK m. 101). İki koruma türünün farkları faydalı model nedir, patentten farkı nedir rehberinde ayrıntılıdır.
Yazılım telif hakkıyla nasıl korunur?
Yazılım, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (FSEK) m. 2’ye göre ilim ve edebiyat eseri olarak telif hakkıyla korunur ve bu korumada tescil şartı yoktur. Koruma, her biçimde ifade edilen programı ve program sonucu doğurması koşuluyla hazırlık tasarımlarını kapsar; ancak programın herhangi bir ögesine temel oluşturan düşünce ve ilkeleri kapsamaz.
FSEK m. 2/1-1, ilim ve edebiyat eserleri arasında “her biçim altında ifade edilen bilgisayar programları ve bir sonraki aşamada program sonucu doğurması koşuluyla bunların hazırlık tasarımları”nı sayar. Aynı maddenin son fıkrası ise telif korumasının sınırını çizer:
“Arayüzüne temel oluşturan düşünce ve ilkeleri de içine almak üzere, bir bilgisayar programının herhangi bir ögesine temel oluşturan düşünce ve ilkeler eser sayılmazlar.”
5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu m. 2, son fıkra
Bu hüküm, patentle telif arasındaki iş bölümünü gösterir: kodun kendisi eserdir, ama kodun arkasındaki fikir, mantık ve algoritmanın ilkesi eser değildir. Aynı işlevi bağımsız olarak farklı bir kodla gerçekleştiren kişiye karşı telif koruması bu nedenle sınırlı kalır. Teknik çözümün kendisi üzerinde hak isteniyorsa yol patenttir.
Telif hakkı, eser sahibinin yaşamı boyunca ve ölümünden sonra 70 yıl sürer (FSEK m. 27); sürenin nasıl hesaplandığı telif hakkı kaç yıl geçerlidir rehberindedir.
Uygulama adı ve logosu nasıl korunur?
Uygulama adı ve logosu marka tescili ile korunur; SMK m. 7/1’e göre marka koruması tescil yoluyla elde edilir. Mobil uygulamanın kendisi Nis sınıflandırmasının 9. sınıfında, bilgisayar programlama ve yazılım tasarımı gibi hizmetler ise 42. sınıfta yer aldığından marka başvurusu bu iki sınıf gözetilerek planlanmalıdır.
2026 Nis listesinde 9. sınıf, bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen mobil uygulamaları ve kaydedilmiş bilgisayar programlarını ve yazılımlarını kapsar. 42. sınıf ise bilgisayar programlama, yazılım tasarımı, yazılımın kiralanması ve güncelleştirilmesi ile hosting hizmetlerini içerir. Sınıfların tamamı marka sınıfları listesinde yer alır.
9. sınıfın kapsamı için 9. sınıf marka tescili, yazılım şirketlerine özgü sınıf seçimi için yazılım ve teknoloji şirketi marka tescili rehberlerine bakabilirsiniz. 2026 tarifesine göre tek sınıflı bir marka için resmî başvuru ve tescil ücretleri toplamı 9.830 TL’dir; sınıf sayısına göre hesap marka tescil ücreti rehberindedir. Başvuru sürecindeki hizmetimiz marka tescili sayfasında anlatılmıştır.
Uygulama ekranları tasarımla korunabilir mi?
Uygulama ekranlarındaki grafik semboller tasarım korumasına konu olabilir, ancak programın kendisi olamaz. SMK m. 55/2’ye göre tasarımda “ürün”, bilgisayar programları hariç olmak üzere grafik sembolleri ve tipografik karakterleri de ifade eder. Bu nedenle tasarım koruması görünümle sınırlıdır; uygulamanın işleyişini ve teknik çözümünü kapsamaz.
Bir ekran düzeninin hangi ölçüde tasarım olarak korunabileceği, görünümün özelliklerine ve başvuruda nasıl gösterildiğine bağlıdır; bu konuda dosyaya bakılmadan kesin bir hüküm kurulamaz. Tasarım başvurusu için endüstriyel tasarım tescili sayfasına bakabilirsiniz.
Hangi ürünün hangi hakla korunacağını sınai mülkiyet hakları rehberimizde tek tabloda gösterdik.
İncelemesiz patent hâlâ var mı?
İncelemesiz patent bugün yoktur. Bu sistem, 10 Ocak 2017’de yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu ile kaldırılmıştır. Bugün bir patent başvurusu araştırma raporu ve inceleme raporuyla sonuçlanır; inceleme yapılmadan patent verilmez. Daha kısa bir yoldan korunma arayanlar için kanundaki seçenek, şartları farklı olan faydalı modeldir.
Eski kaynaklarda yer alan incelemesiz patente ilişkin süre ve dönüştürme bilgileri bu nedenle güncel değildir.
- Patent teknik yöntemi, telif hakkı kodu, marka adı ve simgeyi, tasarım görünümü korur; katmanlar birbirinin yerine geçmez.
- Faydalı model usul buluşlarına kapalıdır (SMK m. 142/3-ç); buluş basamağının aranmaması bunu değiştirmez.
- Kod telif hakkıyla korunur, ama programa temel oluşturan düşünce ve ilkeler eser sayılmaz (FSEK m. 2).
- Uygulama adı için 9. ve 42. sınıflar esas alınır; marka koruması tescille doğar (SMK m. 7/1).
- Grafik semboller tasarım konusu olabilir, bilgisayar programları olamaz (SMK m. 55/2).
- İncelemesiz patent sistemi 6769 sayılı SMK ile kaldırılmıştır.
3 Başvuru
Yazılım patenti nasıl alınır?
Yazılım patenti, yazılımla gerçekleştirilen teknik çözümün TÜRKPATENT’e patent başvurusu olarak sunulmasıyla alınır. Başvurudan önce önceki teknik araştırılır, buluş teknik problem ve çözüm olarak tanımlanır, tarifname ile istemler hazırlanır; başvurudan sonra araştırma ve inceleme raporu aşamaları tamamlanır ve sonuç olumluysa patent belgesi düzenlenir.
- Önceki tekniği araştırın: Aynı veya yakın bir çözümün daha önce yayımlanıp yayımlanmadığını patent veri tabanlarında ve teknik yayınlarda arayın; mağazadaki benzer uygulamaların işleyişini de inceleyin.
- Buluşu teknik problem ve çözüm olarak tanımlayın: “Kullanıcıya şunu yapma imkânı veren uygulama” yerine, hangi teknik sorunun hangi adımlarla çözüldüğünü ve cihazda hangi etkinin ortaya çıktığını yazın.
- Tarifname, istemler ve akış şemalarını hazırlayın: Yöntemin adımlarını, veri akışını ve cihaz bileşenleriyle ilişkisini çizimlerle gösterin; korunan kapsamı istemler belirler.
- Başvuruyu EPATS üzerinden yapın: Başvuru TÜRKPATENT’in elektronik başvuru sistemi EPATS’tan yapılır; 2026 tarifesine göre patent başvuru ücreti 620 TL’dir.
- Araştırma raporu talep edin: Araştırma raporu talebi, başvuru tarihinden itibaren 12 ay içinde yapılır (SMK m. 96); rapor, buluşa yakın önceki tekniği ortaya koyar.
- İnceleme talep edin ve belgeyi alın: İnceleme talebi, araştırma raporunun bildiriminden itibaren 3 ay içinde yapılır (SMK m. 98); inceleme raporu olumlu sonuçlanırsa patent belgesi düzenlenir; belge ücreti 3.800 TL’dir.
Başvurudan belgeye kadar bütün aşamalar, yıllık ücretlerle birlikte patent nasıl alınır rehberinde ayrıntılı olarak yer alır. Başvuru sürecindeki hizmetimiz için patent başvurusu sayfasına bakabilirsiniz.
Tarifname ve istemler nasıl yazılmalı?
Yazılım patentinde tarifname ve istemler, buluşu kod olarak değil, teknik bir problem ve onun teknik çözümü olarak anlatmalıdır. Tarifname önceki teknikteki sorunu, önerilen yöntemin adımlarını ve cihazda ortaya çıkan ölçülebilir etkiyi göstermeli; istemler ise kapsamı ne önceki teknikle çakışacak kadar geniş ne de kolayca aşılabilecek kadar dar tutmalıdır.
- Teknik problem: Önceki çözümlerde hangi teknik sorun vardı? Veri aktarımında gecikme, enerji tüketimi veya bir güvenlik açığı bu türden sorunlardır.
- Teknik çözüm: Yöntem, hangi adımlarla ve hangi cihaz bileşenlerini kullanarak bu sorunu gideriyor?
- Ölçülebilir etki: Sonuç cihazda neyi değiştiriyor? Etkiyi “daha iyi kullanıcı deneyimi” gibi ifadelerle değil, teknik parametrelerle anlatın.
- Akış şemaları: Yöntemin adımlarını ve veri akışını çizimlerle gösterin; çizimler tarifnameyle tutarlı olmalıdır.
- Kod yerine işlev: Kaynak kodu başvuruya koymak buluşu tanımlamaz; korunan, kodun gerçekleştirdiği teknik adımlardır.
İstem genişliği dengesi başvurunun değerini belirler: geniş istem önceki teknikle çakışma riskini, dar istem ise rakibin küçük bir değişiklikle kapsam dışına çıkması riskini taşır. Bu nedenle bağımsız istemin yanında, daha somut uygulama biçimlerini tarif eden bağımlı istemler kurmak yararlıdır.
Yazılım patenti ne kadar tutar?
Yazılım patentinin 2026 resmî maliyeti, TÜRKPATENT tarifesine göre 620 TL başvuru ücretiyle başlar. Gerçek kişiler için araştırma ve inceleme raporlarının her biri 2.530 TL, diğer başvuru sahipleri için 5.180 TL’dir; patent belgesi düzenleme ücreti 3.800 TL’dir. Yıllık ücretler ve vekillik hizmet bedeli bu tutarlara dahil değildir.
| İşlem | Gerçek kişi | Diğer | KOBİ ilk başvuru |
|---|---|---|---|
| Patent başvurusu | 620 TL | 620 TL | 547 TL |
| Araştırma raporu | 2.530 TL | 5.180 TL | 1.295 TL |
| İnceleme raporu | 2.530 TL | 5.180 TL | 5.180 TL |
| Patent belgesi düzenleme | 3.800 TL | 3.800 TL | 3.800 TL |
| Faydalı model başvurusu | 620 TL | 620 TL | 620 TL |
Tutarlar TÜRKPATENT 2026 patent işlem ücretleri tarifesinin toplam sütunundandır. Araştırma ve inceleme raporlarındaki 2.530 TL, gerçek kişiler için 10 başvuruya, üniversiteler için 100 başvuruya kadar uygulanır; KOBİ sütunu, KOBİ vasfını belgeleyen tüzel kişilerin ilk başvurusuna ilişkindir. Acil araştırma raporu talep edilirse ücret 10.400 TL’dir; yapay zekâ alanındaki G06N IPC sınıfında yer alan başvurular için acil araştırma raporu ücreti 5.200 TL’dir.
Örnek hesap: Bir gerçek kişi araştırma ve inceleme raporlarını talep edip patent belgesini aldığında resmî ücretler 620 + 2.530 + 2.530 + 3.800 = 9.480 TL eder. Patent korunmaya devam ettikçe yıllık ücretler de ödenir; yıl yıl tutarlar patent alma rehberindeki ücret tablosunda yer alır. Vekillik hizmet bedeli resmî ücretlere dahil değildir.
Yazılım patenti ne kadar sürer?
Yazılım patentinin ne kadar süreceği tek bir rakamla söylenemez; süre, araştırma ve inceleme aşamalarının ne zaman talep edildiğine ve inceleme sonucuna bağlıdır. Kanun aşamalar için süre koyar: araştırma raporu başvurudan itibaren 12 ay içinde, inceleme ise araştırma raporunun bildiriminden itibaren 3 ay içinde talep edilir. Patent verilirse koruma 20 yıl sürer.
- Başvuru: EPATS üzerinden yapılır; başvuru tarihi bu aşamada kesinleşir.
- Araştırma talebi: Başvuru tarihinden itibaren 12 ay içinde (SMK m. 96).
- İnceleme talebi: Araştırma raporunun bildiriminden itibaren 3 ay içinde (SMK m. 98).
- Koruma süresi: Patentte 20 yıl, faydalı modelde 10 yıl; süreler uzatılamaz (SMK m. 101).
Sonuca daha erken ulaşmak gereken dosyalarda acil araştırma raporu talep edilebilir; ücreti yukarıdaki notta yer alır.
Yurt dışında yazılım patenti nasıl alınır?
Yurt dışında yazılım patenti, Türkiye başvurusundan itibaren 12 aylık rüçhan süresi içinde PCT yoluyla uluslararası başvuru ya da hedef ülkelere doğrudan başvuru yapılarak alınır (SMK m. 93). PCT başvurusunda ulusal aşamaya giriş kural olarak rüçhan tarihinden itibaren 30 ay içinde yapılır; patent her ülkenin kendi değerlendirmesiyle verilir.
Yazılım içeren buluşların değerlendirilmesi ülkeden ülkeye farklı olabilir; Türkiye’de teknik karakterli görülen bir yöntem, başka bir ofiste farklı bir ölçütle incelenebilir. Yayım sonrasındaki on iki aylık hoşgörü süresinin yurt dışında aynı biçimde tanındığı varsayılmamalıdır (bkz. yayım sonrası başvuru).
Uygulamanın adı için yurt dışında ayrıca marka koruması gerekir; marka için izlenecek yol uluslararası marka tescili sayfasındadır. Yurt dışı patent planlaması için patent hizmetimiz kapsamında görüşebilirsiniz.
Üç kişilik bir yazılım ekibi, saha çalışanlarının kullandığı bir mobil uygulama geliştirir. Ekip, iki cihaz arasındaki veri aktarımını daha az enerji harcayarak tamamlayan bir yöntem bulur; uygulamada ayrıca fatura ve muhasebe ekranları da vardır.
Ekip, uygulamayı mağazaya koymadan önce patent başvurusu yapar. Başvuruda korunmak istenen şey veri aktarımı yöntemidir: tarifname enerji tüketimindeki teknik sorunu, yöntemin adımlarını ve cihazdaki etkiyi akış şemalarıyla anlatır. Muhasebe ekranları iş faaliyetine ilişkin olduğundan patent kapsamına alınmaz.
Uygulamanın kodu telif hakkıyla, adı ise 9. ve 42. sınıflarda yapılan marka başvurusuyla korunur. Yöntemin patentle korunup korunmayacağı ise önceki tekniğe göre hazırlanacak araştırma raporuna ve inceleme raporuna bağlıdır; başvurunun yapılmış olması bu sonucu önceden belirlemez.
- Başvuru EPATS üzerinden yapılır; 2026’da patent başvuru ücreti 620 TL’dir.
- Araştırma talebi başvurudan itibaren 12 ay (SMK m. 96), inceleme talebi araştırma raporunun bildiriminden itibaren 3 ay içindedir (SMK m. 98).
- Tarifname teknik problemi, çözümü ve ölçülebilir etkiyi; istemler dengeli bir kapsamı göstermelidir.
- Bir gerçek kişi için başvuru, iki rapor ve belgenin resmî ücreti toplam 9.480 TL’dir; yıllık ücretler ayrıdır.
- Yurt dışı başvuru 12 aylık rüçhan süresi içinde yapılır (SMK m. 93); PCT’de ulusal aşamaya giriş kural olarak 30 aydır.
Uygulamanızdaki teknik yöntemin patentlenebilirliğini değerlendirmek, başvuru sürecini planlamak ve uygulama adını marka olarak korumak için dosyanızı birlikte inceleyelim.
0541 723 85 52 — Avukat görüşmesi
Avukat ve marka vekili · TÜRKPATENT Sicil No: 2890 · Patent başvurusu hizmetimiz · Marka tescili hizmetimiz
Mobil uygulama ve yazılım patenti terimler sözlüğü
Yazılım patenti başvurularında geçen temel terimlerin sade karşılıkları şunlardır.
- Buluş
- Teknik bir probleme getirilen çözüm; patent için yeni olması, buluş basamağı içermesi ve sanayiye uygulanabilir olması gerekir (SMK m. 82/1).
- Bilgisayar uygulamalı buluş
- Bir veya birkaç özelliği yazılım vasıtasıyla bilgisayar, bilgisayar ağı veya programlanabilir bir cihazla gerçekleştirilen buluş (Patent İnceleme Kılavuzu, 6.2).
- Teknik etki
- Programın çalışmasının sıradan sonuçlarını aşan, cihazın veya teknik bir sürecin işleyişinde ortaya çıkan etki; Kılavuz’daki ifadeyle “daha ileri teknik etki”.
- Önceki teknik
- Başvuru tarihinden önce kamuya sunulmuş bilgilerin bütünü; yenilik ve buluş basamağı buna göre değerlendirilir.
- İstem
- Buluşun teknik özelliklerini tanımlayan ve patent korumasının kapsamını belirleyen ifadeler.
- Tarifname
- Buluşu, çözdüğü teknik problemi ve uygulama biçimlerini ayrıntılı olarak anlatan başvuru metni.
- Araştırma raporu
- Buluşla ilgili önceki tekniği ortaya koyan rapor; başvuru tarihinden itibaren 12 ay içinde talep edilir (SMK m. 96).
- İnceleme raporu
- Buluşun patentlenebilirlik şartlarını taşıyıp taşımadığını değerlendiren rapor; araştırma raporunun bildiriminden itibaren 3 ay içinde talep edilir (SMK m. 98).
- Faydalı model
- Yeni ve sanayiye uygulanabilir buluşlara buluş basamağı aranmadan verilen koruma; usul buluşlarına kapalıdır, süresi 10 yıldır (SMK m. 101, 142).
- Rüçhan hakkı
- Türkiye’deki başvurudan itibaren 12 ay içinde yurt dışında yapılan başvurularda ilk başvurunun tarihinden yararlanma hakkı (SMK m. 93).
Sıkça sorulan sorular
Mobil uygulama patenti alınabilir mi?
Yazılım patentlenebilir mi?
Yazılım patenti nasıl alınır?
Uygulama patenti nasıl alınır?
Kaynak kod patentlenir mi?
Uygulama fikri patentlenebilir mi?
Hangi yazılımlar patentlenemez?
Mobil uygulama faydalı modelle korunabilir mi?
Uygulamayı yayımladıktan sonra patent başvurusu yapılabilir mi?
Yazılım patenti ne kadar tutar?
Yazılım patenti kaç yıl korur?
İncelemesiz patent hâlâ var mı?
Yazılım telif hakkıyla korunur mu?
Uygulama adı nasıl korunur?
Yapay zekâ uygulamaları patentlenebilir mi?
Kaynaklar
- 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (m. 7, 55, 82, 84, 93, 96, 98, 101, 142)
- 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (m. 2, 27)
- TÜRKPATENT, Patent Başvuru Kılavuzu 2026 (bilgisayar programları)
- TÜRKPATENT, Patent İnceleme Kılavuzu (Nisan 2019), 6.2 Bilgisayar Uygulamalı Buluşlar
- TÜRKPATENT patent işlem ücretleri (2026)
İlgili Rehberler
- Patent Nedir? Patent Ne Demek, Neler Patentlenebilir? (2026)
- Bir Ürünün Patentlenebilir Olduğu Nasıl Anlaşılır? | 2026 Patent Rehberi
- FAYDALI MODEL NEDİR? PATENT İLE FARKI (2026)
- Tasarımda Yenilik Unsuru: TÜRKPATENT’in Gerçek Ret Kararları
- Sandalye Tasarım Tescili 2026 | Üreticiler İçin Kapsamlı Rehber
- Masa Tasarım Tescili 2026 | Üreticiler İçin Kapsamlı Rehber


